Organy decyzyjne:
Szczyt OBWE
Strategiczne priorytety OBWE określane są podczas spotkań na szczytach głów państw i szefów rządów. Ostatni szczyt odbył się w Stambule w dniach 18-19 listopada 1999 roku. W jego trakcie przyjęta została Karta Bezpieczeństwa Europejskiego, Dokument Wiedeński o środkach budowy zaufania i bezpieczeństwa w Europie oraz Deklaracja Stambulska oceniająca dotychczasowe działania Organizacji i wytyczające cele na najbliższą przyszłość (dokumenty dostepne są - tutaj).
Rada Ministerialna
Organem decyzyjnym OBWE jest Rada Ministerialna – spotkanie ministrów spraw zagranicznych, zwoływana raz w roku w latach, gdy nie odbywa się szczyt. Rada Ministerialna zajmuje się sprawami o długofalowym i kluczowym znaczeniu oraz podejmuje decyzje wytyczające kierunki działań OBWE. Decyduje także o powierzeniu jednemu z państw przewodnictwa Organizacji przez jeden rok.
http://www.osce.org/mc/
Struktury i instytucje:
Przewodniczący OBWE
Przewodniczący jest wybierany na okres roku. Funkcję tą pełni każdorazowo szef dyplomacji wybranego państwa (w 2009 r. jest to grecka minister spraw zagranicznych Doris Bakoyannis). Urzędujący przewodniczący jest wspomagany przez swojego poprzednika i następcę (w 2009 r. Finlandia i Kazachstan – razem tworzą tzw. trójkę OBWE), a także poprzez „osobistych przedstawicieli”, którym przewodniczący udziela odpowiedniego mandatu w określonych sprawach.
http://www.osce.org/cio/
Stała Rada
Stała Rada odpowiada za bieżącą działalność OBWE. Tworzą ją ambasadorowie państw OBWE. Jej pracami kieruje ambasador kraju sprawującego przewodnictwo Organizacji w danym roku. Rada spotyka się raz w tygodniu w wiedeńskim Hofburgu, prowadzi regularne, rozległe konsultacje oraz podejmuje decyzje we wszystkich kwestiach, dotyczących działalności OBWE. Może być również zwołana ad hoc w celu zajęcia się nagłymi wypadkami.
http://www.osce.org/pc/
Forum Współpracy w dziedzinie Bezpieczeństwa
Organ autonomiczny OBWE, niepodporządkowany Stałej Radzie. W ramach cotygodniowych spotkań Forum (Forum for Security Co-operation - FCS) prowadzone są negocjacje i konsultacje na temat konkretnych środków, mających na celu wzmocnienie bezpieczeństwa, zaufania i stabilności w Europie.
http://www.osce.org/fsc/
Sekretarz Generalny OBWE
Powołuje go Rada Ministerialna na trzyletnią kadencję Do jego obowiązków należy administracyjne zarządzanie strukturami i operacjami Organizacji. Sekretarzem Generalnym jest obecnie Francuz, Marc Perrin de Brichambaut.
http://www.osce.org/sg/
Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (ODIHR)
Główna instytucja OBWE ds. wymiaru ludzkiego. Biuro ma siedzibę w Warszawie. Zajmuje się promowaniem praw człowieka, demokracji i rządów prawa. Organizuje doroczne dwutygodniowe Spotkanie Przeglądowe Wymiaru Ludzkiego (Human Dimension Implementation Meeting - HDIM) w Warszawie oraz seminaria eksperckie dotyczące zobowiązań przyjętych w ramach tzw. „ludzkiego wymiaru” OBWE. Zapewnia ekspertyzy i szkolenia dotyczące zagadnień konstytucyjnych i prawnych. ODIHR specjalizuje się w obserwacji szeroko pojętej obserwacji wyborów. Wypracował szereg standardów w obszarze metodologii obserwacji wyborów. W ostatnich latach działalność Biura rozszerzyła się znacząco na zagadnienia dot. zwalczania nietolerancji i dyskryminacji, walki z handlem ludźmi. Obecnym dyrektorem Biura jest J. Lenarcic, który swoją kadencję rozpoczął się w czerwcu 2008.
www.osce.org/odihr
Wysoki Komisarz do spraw Mniejszości Narodowych (HCNM)
Ma siedzibę w Hadze, gdzie znajduje się niewielkie biuro. Wysoki Komisarz zajmuje się monitorowaniem sytuacji w państwach Organizacji, wczesnym ostrzeganiem o pojawiających się zagrożeniach dla stabilności wewnętrznej państw OBWE oraz relacji między państwami Organizacji, a także podejmuje działania zmierzające do redukcji napięć. Mandat Komisarza obejmuje tzw. cichą dyplomację (silent diplomacy), tj. prawo do mediacji między stronami sporu/konfliktu. Od lipca 2007 r. funkcję Wysokiego Komisarza sprawuje Norweg Knut Vollebaek.
www.osce.org/hcnm
Przedstawiciel OBWE ds. Wolności Mediów
Zajmuje się sprawami związanymi z przestrzeganiem standardów międzynarodowych w zakresie wolności środków masowego przekazu w państwach OBWE. W okresowych sprawozdaniach przedstawianych Stałej Radzie OBWE zwraca uwagę na niepokojące zjawiska w poszczególnych państwach. Zwraca się również bezpośrednio do władz danego państwa z prośbą o wyjaśnienie konkretnej sytuacji (np. nadużywanie przez władze państwowe przepisów o zniesławieniu, wprowadzanie zmian w ustawodawstwie dotyczącym mediów, niezgodnych ze standardami demokratycznymi).
Obecnie funkcję Przedstawiciela OBWE ds. Wolności Mediów pełni pani Dunja Mijatovic z Bośni i Harcegowiny. Kadencja wynosi 3 lata.
www.osce.org/fom
Forum Ekonomiczne
Zostało powołane w 1992 roku w Pradze podczas obrad Rady Ministerialnej. Koordynator OBWE do spraw Ekonomicznych i Środowiskowych oraz Forum Ekonomiczne organizują konferencje i seminaria, zajmują się promowaniem norm i standardów. Funkcję Koordynatora pełni Serb Goran Svilanovic (w latach 2002-2005 pełnił ją Polak M. Święcicki).
http://www.osce.org/eea/13052.html
Zgromadzenie Parlamentarne OBWE
Powstało w 1992 r. i zainicjowało uzupełnienie płaszczyzn dialogu pomiędzy państwami o wymiar parlamentarny. Członkami Zgromadzenia są parlamentarzyści z państw uczestniczących Organizacji, wyznaczeni przez swoje parlamenty narodowe do stałych delegacji do ZP OBWE. Zadania Zgromadzenia to m.in.: ocena realizacji celów OBWE, debata nad sprawami podnoszonymi w czasie spotkań Rady Ministerialnej oraz w czasie szczytów szefów państw i rządów, rozwijanie i wspieranie mechanizmów służących zapobieganiu i rozwiązywaniu konfliktów. Jedną z istotnych form działania ZP OBWE jest udział jej członków w międzynarodowych misjach obserwacyjnych podczas wyborów (współpracuje w tym zakresie z Biurem Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka).
www.oscepa.org
Sekretariat OBWE
Sekretariat OBWE z siedzibą w Wiedniu jest kierowany przez SG OBWE, a jego zadaniem jest wspomaganie pracy instytucji organizacji.
W jego skład wchodzą m.in.:
-
Wydział ds. Walki z Terroryzmem
-
Centrum Zapobiegania Konfliktom (Conflict Prevention Centre - CPC)
-
Biuro Specjalnego Przedstawiciela OBWE ds. zwalczania handlu ludźmi
-
Wydział ds. Policji
http://www.osce.org/secretariat/
Organy związane z OBWE:
Trybunał Koncyliacji i Arbitrażu
Powstał w 1992 roku w celu rozwiązywania sporów pomiędzy państwami OBWE, które są stronami Konwencji. Siedzibą Trybunału jest Genewa. Do tej pory do Trybunału nie została skierowana żadna sprawa.
http://www.osce.org/cca/
Wspólna Grupa Konsultacyjna (Joint Consultative Group)
http://www.osce.org/about/13517.html
Komisja Konsultacyjna ds. Traktatu o Otwartych Przestworzach
http://www.osce.org/about/13516.html